PIASTOWIE, CHRZEST POLSKI I POCZTKI PASTWA POLSKIEGO
Krzyacy Henryka Sienkiewicza  prawda i fikcja
dzieje.pl Imperium Romanum Muzeum Historii Pols Muzeum II Wojny Światowej Muzeum Pałac w Wilanowie NARODOWE ARCHIWUM CYFROWE PTH Zamek Królewski w Warszawie 
Polub nas na Facebook'u
ekiosk.pl

Mówią Wieki 10/2017

tylko
8.50 zł

DOSTʘPNE NA:
Win, iPad, Android

pobierz obrazy

Powstanie styczniowe. Polacy i Rosjanie w XIX wieku

Wiesław Caban

Wydawnictwo Uniwersytetu Humanistyczno-Przyrodniczego im. Jana Kochanowskiego w Kielcach

 

Prezentowana książka to zbiór 33 artykułów i rozpraw, które dotyczą dwóch wielkich zagadnień: powstania styczniowego oraz wzajemnych relacji Polaków i Rosjan w XIX stuleciu.

 

 

 


Opis:

WOKÓŁ 1863 ROKU

 

Pierwsza część poświęcona jest m.in. stosunkowi poszczególnych warstw społecznych do zrywu 1863 roku. Autor obala pokutujący jeszcze mit, że insurekcja była głównie dziełem szlachty i księży. Według niego udział innych grup społecznych był niezaprzeczalny, a w niektórych okresach wręcz dominujący. O ile jednak o poparciu mieszczaństwa przesądziła przedpowstaniowa propaganda czerwonych, o tyle postawa włościan ewoluowała od zdecydowanie wrogiej bądź obojętnej tam, gdzie wcześniej nabrzmiały problemy społeczne, do sprzyjającej powstańcom tam, gdzie wcześniej wprowadzano oczynszowanie, a uświadomienie chłopstwa było większe. Pozyskany dla sprawy narodowej chłop dzielnie walczył w powstańczych szeregach lub wspierał partyzantkę. Dostrzegały to władze rosyjskie, które starały się odciągnąć ludność wiejską od powstania.

 

Druga część książki dotyka wzajemnych stosunków Polaków i Rosjan. Niezwykle interesujące są teksty o Polakach w armii rosyjskiej. Prof. Caban opisuje m.in. mechanizm poboru, a także sposoby uniknięcia służby wojskowej. Okazuje się, że wbrew stereotypom rekruci z Królestwa Polskiego nie byli wysyłani głównie na Kaukaz i Syberię, ale rozrzucani po całym imperium carów. Autor przybliża również warunki życia w carskiej armii, losy polskich rekrutów oraz możliwości kariery wojskowej. Co ciekawe, Polacy stanowili liczny odsetek rosyjskiego korpusu oficerskiego. Choć motywy wstąpienia do armii były różne, to ich lojalności wobec cara i przełożonych nie kwestionowano. Zbyt wiele znaczyła przysięga oraz chęć awansu społecznego i stabilizacji materialnej.

 

Książka Wiesława Cabana obszernymi fragmentami jest pasjonująca. Choć zamieszczone w niej teksty powstały na przestrzeni ponad 20 lat, nie straciły na aktualności. Dzięki zebraniu w jednym tomie można do nich dotrzeć bez konieczności wertowania periodyków naukowych. Dla amatorów XIX stulecia, w tym zwłaszcza dziejów powstania styczniowego, to bardzo przydatna lektura.

 

Wojciech Kalwat

 

Wiesław Caban

Powstanie styczniowe. Polacy i Rosjanie w XIX wieku. Wybór studiów z okazji czterdziestolecia pracy naukowej i 65. rocznicy urodzin

Red. Lidia Michalska-Bracha, Stanisław Wiech, Jacek Legieć

Wydawnictwo Uniwersytetu Humanistyczno-Przyrodniczego im. Jana Kochanowskiego w Kielcach

Kielce 2011


dodano: 2012-05-01


Kalendarium

18 października 1815: utworzenie Wolnego Miasta Krakowa (Rzeczypospolitej Krakowskiej) - państewko utworzone na mocy postanowień kongresu wiedeńskiego znajdowało siępod wspólnym zarządem Rosji, Prus i Austrii

Bieżący numer

05 październik 2017
nr 10 (693)

Prenumerata  | Reklama  | Kontakt

Zamknij X

Błąd wczytywania.

Zamknij X